Zawrotne lata. Szalona belle epoque

Co się działo w Europie i na świecie między 1900 a 1914 rokiem? Nie ulega wątpliwości, że schyłek belle epoque był nie tylko końcem starego świata, ale także początkiem zupełnie nowych czasów w dziejach ludzkości. Trzyodcinkowy serial „Zawrotne lata" ukazuje rewolucyjne zmiany, jakie zaszły w tym okresie w dziedzinie nauki, techniki, sztuki, ekonomii i życia codziennego.


Przypomnijmy kilka dat. Rok 1900 – wychodzi książka Zygmunta Freuda „Objaśnianie marzeń sennych", rok 1910 – „O psychoanalizie", dwa dzieła naukowe, które na zawsze zmienią nasze postrzeganie człowieka. Rok 1915 r. – Albert Einstein publikuje pracę o ogólnej teorii względności, która na zawsze zmieni nasze postrzeganie świata. Rok 1907 – Pablo Picasso maluje „Panny z Avignon" – dzieło, które na zawsze zmieni nasze postrzeganie piękna.

Niezwykły ferment panuje w owych czasach we wszystkich dziedzinach sztuki. Rok 1909 – Filippo Tommaso Marinetti publikuje Manifest futuryzmu, rok 1916 – w Zurychu otwarty zostaje dadaistyczny Cabaret Voltaire. Niesamowite zmiany zachodzą także w zakresie muzyki. Dzieła Ryszarda Staussa zapowiadają zbliżającą się rewolucję w muzyce poważnej, nadejście muzyki atonalnej i dodekafonii. W latach 1910, 1911 i 1913 Igor Strawiński prezentuje w Paryżu swoje trzy kompozycje, z których każda kolejna jest bardziej nowatorska i szokująca od poprzedniej – Ognisty ptak, Pietruszka, Święto wiosny.

Wielkie rewolucje zapowiada już końcówka XIX wieku. W roku 1885 Niemiec Karl Benz konstruuje automobil. Podczas wystawy światowej w 1900 roku w Paryżu publiczność zobaczy pierwszy samochód z napędem elektrycznym Ferdynanda Porsche'a. Zaledwie trzy lata później, w 1903 roku w Stanach Zjednoczonych powstaje fabryka Forda, która nie tylko wyposaży niezliczoną rzeszę ludzi w automobile, wprowadzi też rewolucyjny jak na owe czasy system produkcji masowej.

Rewolucyjne odkrycia odnotowuje też nauka. W roku 1900 Max Planck wprowadza nową stałą fizyczną, która później zostanie nazwana od jego nazwiska stałą Plancka. Jego koncepcja daje początek mechanice kwantowej. W roku 1903 Maria Skłodowska-Curie otrzymuje Nobla za badania nad zjawiskiem promieniotwórczości, w 1911 roku – powtórnie, za wydzielenie radu i badanie pierwiastków promieniotwórczych. Już tylko krok dzielił naukowców od kolejnego przełomowego odkrycia. W 1915 r. Albert Einstein ogłasza teorię względności, która na zawsze zmieni nasze postrzeganie świata.

Wielkie zmiany zachodziły też w dziedzinie społeczno-politycznej. W 1903 roku została założona pierwsza organizacja sufrażystek. Jeszcze w roku 1893 Nowa Zelandia jako pierwsze państwo świata przyznała prawo wyborcze kobietom.

Wraz z pojawieniem się filmu (pierwszy pokaz zorganizowany przez braci Lumierre odbył się w roku 1895 w Paryżu), rodzi się przemysł rozrywkowy. Masowa rozrywka, nadmorskie kurorty, domy towarowe – to wszystko wynalazki początku XIX wieku! Niestety, ten wspaniały rozkwit nauki i sztuki musiał zostać wstrzymany - wybuchła I wojna światowa. Ale zanim jeszcze to się stało, świat zmienił się nie do poznania. Zapraszamy w podróż wehikułem czasu do szalonej belle epoque!

Redakcja 08/12/2014

Zobacz też

Przez piekło do Europy – emigranci. Zobacz, jak emigranci walczą o lepsze życie w Europie Przez piekło do Europy – emigranci. Zobacz, jak emigranci walczą o lepsze życie w Europie Choć trudno oszacować skalę zjawiska nielegalnej emigracji do Europy, pewne jest, że z roku na rok przybiera na sile. Widać to choćby z danych przekazywanych przez służby patrolujące włoskie wody terytorialne – w ciągu ostatnich 12 miesięcy uratowały aż 100 tysięcy uchodźców, którzy usiłowali przeprawić się na kontynent drogą morską. Megafabryki. Jak powstają samochody w fabrykach Forda? Megafabryki. Jak powstają samochody w fabrykach Forda? Obchodzimy stulecie powstania pierwszej linii montażowej w fabryce Henry’ego Forda, która zrewolucjonizowała produkcję przemysłową. Składano na niej zarówno samochody, jak i bombowce Liberator, które w II wojnie światowej przechyliły szalę zwycięstwa na stronę aliantów. Przedstawiamy wynalazek, który znacznie przyczynił się do rozwoju Stanów Zjednoczonych i świata. Dynastia Tudorów. Katarzyna Aragońska: królowa, która nie dała następcy Henrykowi VIII Dynastia Tudorów. Katarzyna Aragońska: królowa, która nie dała następcy Henrykowi VIII Katarzyna Aragońska to pierwsza z licznych żon Henryka VIII. Od niej zaczęła historia „walki” Henryka VIII o następcę tronu, która zaowocowała licznymi małżeństwami władcy, skandalami i odłączeniem się Kościoła Anglikańskiego od katolicyzmu. Katarzyna Aragońska, postać dramatyczna, ocaliła jednak życie – co nie zawsze dane było kolejnym żonom Henryka VIII. Serial Dynastia Tudorów. Kim był kardynał Wolsey? Serial Dynastia Tudorów. Kim był kardynał Wolsey? Kardynał Wolsey, szara eminencja w świecie serialu „Dynastia Tudorów”, więcej zajmuje się polityką niż sprawami duchowymi. Henryka VIII nakłania przy tym do decyzji, które wkrótce przysporzą mu wrogów. Jaki był historyczny Tomasz Wolsey, bohater serialu emitowanego w Fokus TV?

Zobacz koniecznie

Przeczytaj też

Nie przegap!