Historia Andrzejek i andrzejkowych wróżb. Dlaczego w ten wieczór lejemy wosk?

Andrzejki znane i nieznane. Choć wróżby andrzejkowe czynione są od wieków i to niemal na całym świecie, czy wiemy, skąd się wzięły? I czy na pewno należy wróżyć 29, czy może jednak 30 listopada – w dzień św. Andrzeja? I jak wróżyli nasi przodkowie, który w ten szczególny dzień nie tylko lali wosk przez klucz?
Zdjęcie z artykułu: Historia Andrzejek i andrzejkowych wróżb. Dlaczego w ten wieczór lejemy wosk?
Andrzejki jako wieczór wróżb obchodzone były już w XVI wiekuźródło:thinkstockphotos.com

Znane w wielu regionach Polski andrzejki i andrzejkowe wróżby matrymonialne mają zasięg prawdziwie europejski. Skąd pochodzą? Tego nikt nie wie, wiadomo jedynie, że są bardzo stare. Niektórzy badacze wywodzą je nawet ze starożytnej Grecji wskazując na źródłosłów imienia Andrzej (gr. Andress) oraz podobieństwo do słów "aner" i "andros", co oznacza w grece "mąż" i "mężczyzna".

Kiedy wróżyć – czy na pewno w dzień św. Andrzeja?

Pierwsza polska wzmianka o andrzejkach pochodzi z XVI wieku. W jednej ze sztuk scenicznych, po tytułem „Justyn i Konstancja” Bielskiego, pojawiają się słowa: ”Nalejcie wosku na wodę, poznacie swoją przygodę” i dalej „w Wigilię Jędrzeja świętego ujrzy oblubieńca swojego!” Dowodzi to, że dawniej wróżby andrzejkowe tradycyjnie odprawiano w wigilię św. Andrzeja, a więc 29 listopada, nie zaś 30 listopada. I co równie dziś zapominane, w andrzejkowym wieczorze wróżb mogły brać udział wyłącznie niezamężne dziewczęta.

Lanie wosku – czy wróżby andrzejkowe można traktować poważnie?

Przez wieki wróżby w wigilię św. Andrzeja traktowano całkiem poważnie. Poza laniem wosku i odczytywaniem z kształtu zastygłej masy woskowej atrybutów przyszłego męża, znane były i inne zwyczaje. Na Huculszczyźnie na przykład sypano wokół łóżka oraz do pościeli ziarna lnu i konopi, na Śląsku ziarna te dodatkowo strząsano i deptano. Ziarna bowiem od dawna są symbolem płodności – obsypywano się nimi na miłosne szczęście w małżeństwie!

Nie tylko wróżby z wosku. Polskie zwyczaje andrzejkowe 

W całej Polsce wierzono także, że sen w nocy z 29 na 30 listopada niesie przepowiednię o przyszłości. Uważano, że może się wtedy przyśnić ukochany albo… upiór. Aby jednak uchronić się przed złymi snami oraz duchami nawiedzającymi dom, zabraniano im wstępu smarując drzwi, furtki i ramy okien… czosnkiem. W tym samym celu rozpalano przed domem ogniska, które podtrzymywano przez całą noc. Zwano je ogniami św. Andrzeja.

Andrzejkowe wróżenie z losów i z gałązek

W andrzejki losowano także różne przedmioty o symbolicznym znaczeniu. Listek oznaczał staropanieństwo, wstążka z czepka – bliski ślub, a różaniec – stan zakonny. Najważniejszą jednak i powszechną była wróżba z gałązki wiśni lub czereśni. Gałązkę należało uciąć w dzień św. Andrzeja i wstawić do wody. Jeśli zakwitła w Wigilię Bożego Narodzenia, był to znak, że w najbliższym czasie dziewczyna stanie na ślubnym kobiercu.

.. WRÓŻBY NA ANDRZEJKI: jakie teksty włożyć do ciasteczek?

.. Andrzejki – wróżby, zabawy i inne tradycje tego święta

Redakcja 20/11/2015

Podobne

Najbardziej popularne wróżby andrzejkowe. 7 najlepszych pomysłów. WIDEO Najbardziej popularne wróżby andrzejkowe. 7 najlepszych pomysłów. WIDEO Andrzejki to czas przepowiedni, ale też dobrej zabawy. Tego dnia wróżą sobie niemalże wszyscy, i ci, co wierzą we wróżby, i ci, co stronią od zabobonów. Przypominamy najbardziej popularne wróżby na andrzejki. Historia Andrzejek i andrzejkowych wróżb. Dlaczego w ten wieczór lejemy wosk? Historia Andrzejek i andrzejkowych wróżb. Dlaczego w ten wieczór lejemy wosk? Andrzejki znane i nieznane. Choć wróżby andrzejkowe czynione są od wieków i to niemal na całym świecie, czy wiemy, skąd się wzięły? I czy na pewno należy wróżyć 29, czy może jednak 30 listopada – w dzień św. Andrzeja? I jak wróżyli nasi przodkowie, który w ten szczególny dzień nie tylko lali wosk przez klucz? Wróżby andrzejkowe – nowe, oryginalne. Co zamiast lania wosku? WIDEO Wróżby andrzejkowe – nowe, oryginalne. Co zamiast lania wosku? WIDEO Kto chciałby poznać przyszłość, niech przygotuje się na wieczór 29 listopada! Tylko tej nocy, w andrzejki, będziecie mogli się dowiedzieć, co zdarzy się w nadchodzącym roku. Jeśli nie wiesz, jak sobie wróżyć, albo masz dość lania wosku, sięgnij po nowe wróżby andrzejkowe! Andrzejkowe wróżby. Co oznaczają kształty odlane z wosku? WIDEO Andrzejkowe wróżby. Co oznaczają kształty odlane z wosku? WIDEO Andrzejkowe wróżby to dawny zwyczaj, kultywowany w wigilię dnia św. Andrzeja, czyli 29 listopada! Jak co roku w Andrzejki lejemy wosk przez klucz, mając nadzieję na wróżbę, która w końcu odmieni nasze życie. Zobacz, co tak naprawdę oznaczają poszczególne formy i czego możesz się spodziewać od losu po otrzymaniu określonych woskowych kształtów.

Zobacz koniecznie

Przeczytaj też

Nie przegap!